Zazaca Öğren

Die Geschichte vom Go'in-Vogel

Ein Mädchen träumt von ihrem Bruder, den ihre Stiefmutter getötet hat; nach einem Konflikt in der Familie bittet sie Gott, sie in den Go'in-Vogel zu verwandeln.

URL: https://zazacaogren.com/lesson/lerch-goin-puhu-kusunun-hikayesi/?ll_text_view=reader

Die Geschichte vom Go'in-Vogel

Inhaltliche Warnung

Gewalt; Tod eines Kindes

ZazakiDeutsch
Zêmanê veryê yaw mırdaw cênyay xoê bi, yaw kêynaw yaw lac têra bi.
Es lebte einst ein Mann mit seiner Frau, welche eine Tochter und einen Sohn hatten.
Cênyay merd, pêynıdê myêrdê şê yawna cêni ardê.
Die Frau starb, worauf der Mann eine andere Frau nahm.
Dı seri venert, yaw kêyna aya cênira byê.
Zwei Jahre verstrichen bis diese Frau einer Tochter genas.
Ena cênyê byê dışmêni lacêk û kêynêka veryênê.
Diese Frau war dem Sohne und der Tochter von der ersten Frau feindlich gesinnt.
Kêynêkê şwêna golikangdê.
Die Tochter ging nach den Kühen zu sehen.
Kêynêk rocêki yerêy golikana yêna, ek bêray xoê çınû pêrsêna cênyay bawki xoê, vana kê: bêray mê çaw?
eines Tages kam sie des Abends von den Kühen (und) als sie ihren Bruder nicht sah fragte sie ihre Stiefmutter (die Frau ihres Vaters): wo ist mein Bruder?
Cenyêkê kêynêkra vana kê: bêray twê şyû kêy 'halanê xoê.
Die Frau sagte dem Mädchen: dein Bruder ist zu seinen Oheimen gegangen.
Kêynêk aya şû ra kwêna, 'haw vyênêna, ek bêray xoê kiştû, êyştû zêyndang.
Jenes Mädchen begab sich zur Ruhe; im Schlafe sah sie, dass ihr Bruder erschlagen und in eine Grube geworfen sei.
Sêbah wardêna, bawki xoêra vana: baw, mê emşoê yaw 'haw di, ekê cênyay twê bêray mê kiştû, êyştû zêyndang.
Des Morgens stand sie auf und sagte zu ihrem Vater: Vater, mir träumte diese Nacht, dass deine Frau meinen Bruder erschlagen, in eine Grube geworfen.
Bawki kêynêkê xoêra va kê: 'hêyr bû, senyê bêray twê kişênû?
Der Vater sagte seiner Tochter: sei sorglos, warum sollte sie deinen Bruder tödten?
Kêynêk va kê: baw, mê 'hawni xoêdê dyi, bêray mê kiştû, êyştû zêyndang, ez 'ha warzêna, şwêna golêkangdê, yêrêy yêna kêyê, ekê bêray mê amaw, ez zana weşû, 'hêyrkê bêray mê nyamaw ez 'hêni twêri golêkangdê nyêşwêna, ez etya nyêvêndêna.
Das Mädchen sagte: Vater, im Traume sah ich, dass mein Bruder getödtet, in eine Grube geworfen sei; ich will mich jetzt aufmachen, nach den Kühen (sehen) gehen, am Abend komme ich nach Hause; wenn mein Bruder kommt, werde ich wissen, dass er gesund; so lange (aber) mein Bruder nicht kommt, gehe ich nicht mehr nach den Kühen sehen, ich bleibe (dann) nicht (mehr) hier.
Bawki kêynêkê xoêra va kê: êyrwê tı şwê golikangdê, ez gêrêna, ekê mê bêray twê di, bızanê kê: ek cênyay mê şımadê sağê nya, 'hêyrkê mê bêray twê nyêdi, nyê ez vêndêna, nyê tı vındê.
Der Vater sagte zu seiner Tochter: du gehe heute nach den Kühen (sehen), ich werde mich aufmachen, um deinen Bruder zu suchen, (und) wisse: da meine Frau euch nicht gut ist, so bleibe weder ich, noch bleibst du hier, bis dass ich deinen Bruder gefunden habe.
Kêynêk werişt şi, golêki xoê vêr day, şi golêkangdê.
Die Tochter erhob sich, ging, trieb ihre Kühe aus, ging die Kühe weiden.
Bawki kêynêkê ame, gêyra bêray kêynêkê, eki kistû, êyştû zêyndang, cordê zıbil wêlê kêrda lacêki ser.
Der Vater der Tochter ging, fand den Bruder der Tochter getödtet, in eine Grube geworfen und mit einem Steine bedeckt.
Bawki kêynêk amêy kêyê, cênyay xoêra va kê: twê qawi laci mê kiştû, way cêy bi şewi 'hawni xoêdê di bê, ek bêray xoê kiştû, amêy, bermayê, mêra va kê: baw, bêray mê kiştû, êyştû zêyndang.
Der Vater kam nach Hause (und) sagte zu seiner Frau: weshalb hast du meinen Sohn getödtet? seine Schwester hat während der Nacht im Traume gesehen, dass ihr Bruder getödtet sei, sie kam, weinte und sagte mir: mein Bruder ist getödtet, in eine Grube geworfen.
Mê va kê: kêynaym, 'hêyr bû, metêrsê, bêray twê weşû.
Ich sagte: meine Tochter, sei ruhig, fürchte nichts, dein Bruder ist wohl.
Kêynêk mêra va kê: ez 'ha êyrwê şwêna golikangdê, yêrêy yêna kêye, ek bêray mê amaw, ez zana weşû, ek nyamaw, ez nyêvêndana etya.
Die Tochter sagte mir: heute will ich noch nach den Kühen (sehen) gehen, am Abend komme ich nach Hause, wenn mein Bruder kommt werde ich wissen, dass er gesund ist, kommt er nicht, so bleibe ich nicht mehr hier.
Cêni va myêrdê xoêra: werzê têra şwê, tê pisi, tê vatışi kêynêkê, tê amêy mı ser, tı mêra vani kê: qawi twê laci kiştû, ez çitaw lacêki kişêna.
Die Frau sagte zu ihrem Manne: packe dich, geh, du Abscheulicher, hörst (auf die Reden) deiner Tochter, du kommst zu mir, du sagst mir: warum hast du meinen Sohn getödtet - weshalb werde ich (denn) deinen Sohn tödten?
Myêrdêk 'hêrs bê, şê leşê lacêki zêyndana vetê ardi cêni 'het, va kê cênira, kêynay kopeki, la qami kiştû ênoê lacêk?
Der Mann wurde zornig, ging (und) zog den Leichnam des Sohnes aus der Grube, trug ihn zur Frau und sagte ihr: du Hundeweib, von wem ist dieser Knabe ermordet?
Zwani cêynêki qafêlya, cêyni têrsayê, 'hêni nyawtaray veng bıkêrû.
Der Frau Zunge war gelähmt, sie zitterte, konnte keinen Laut hervorbringen.
Bawki lacêki şid, berd mezêl, wedert, ame kêye, serêy cênyay xoê têra kêrd, berdê, êyştê zêyndang.
Der Vater wusch den Sohn, trug ihn in ein Grab, bestattete ihn, kam nach Hause, schlug seiner Frau den Kopf ab, trug sie weg und warf sie in die Grube.
Way lacêki golikana amêy kêyê.
Des Knaben Schwester kam nach Hause.
Ek bêray xoê çınû, cênyay bawki xoê çına, şi, lawki xoêra va: baw, cênyay twê çaya?
Als sie ihren Bruder nicht sah, die Frau des Vaters nicht sah, ging sie und sagte zu ihrem Vater: Vater, wo ist deine Frau?
Bawki kêynêkra va: ez nyêzana sera şay, bêray twê merdû.
Der Vater sagte zur Tochter: ich weiss nicht, wo sie hingegangen ist, dein Bruder ist gestorben.
Kêynêk bermayê, amêy, şi awki vêr, dêsmaç gêrawt, dı rêkati nêmac kêrd, va kê: ya rabi, tı mê yaw goinê kêri.
Die Tochter weinte, ging, ging zu einem Bache, nahm eine Waschung vor, betete zwei Mal und sagte: o Herr, mache mich zu einem Uhu.
Awca bi yaw goinê, fêrayê, şi.
Sie wurde sogleich ein Uhu, flog und zog davon.

Quellen

Russian original edition

Lerch, Peter Ivanovich. Izsledovaniia ob iranskikh kurdakh i ikh predkakh, severnykh khaldeiakh. Vol. 1. St. Petersburg: Imperial Academy of Sciences, 1856. Sage vom Vogel go'in, printed pp. 116-119.

Seiten: Russian RGO viewer images 130-133; printed pp. 116-119.

Primary scan witness for Lerch's Zazaki transcription and Russian free translation.

German edition / reprint scan

Lerch, Peter. Forschungen über die Kurden und die iranischen Nordchaldäer. Abth. 1. St. Petersburg: Kaiserliche Akademie der Wissenschaften, 1857. Story 'Sage vom Vogel gö'in'.

Seiten: Internet Archive scan pages around n123-n126; printed pp. 80-83.

Used for the German free translation and as a second scan witness for the Zazaki transcription.

Bingöl University thesis transcription

Aslanoğulları, Mehmet. Lerch'in Zazaki Derlemelerinin Çevrimyazımı ve Türlerine Göre Sözcüklerin Tahlili. Master's thesis, Bingöl Üniversitesi, 2014.

Seiten: PDF pp. 64-66; heading 'Goin'.

Secondary transcription witness used during alignment and review. The transcription text is cited here but is not reproduced in the Interlinear view.